Laatst gewijzigd:
Eis 4.2. Veilige opslag van gevaarlijke stoffen
Het doel
Het realiseren van veilige opslag van gevaarlijke stoffen voor mens en milieu.
De eis
Gevaarlijke stoffen worden opgeslagen volgens de eisen uit de Publicatiereeks Gevaarlijke Stoffen (PGS) of volgens de eisen die in de wet/milieuvergunning zijn opgenomen. Dit heeft betrekking op onder andere:
- In- en uitpandige opslagruimten en ondergrondse tanks;
- Stellages en veiligheidskasten;
- Lekbakken, vloeistofdichte of vloeistofkerende vloeren;
- Aanwezigheid van absorptiemateriaal op relevante plekken;
- Aantoonbare periodieke visuele controle van bodem beschermende voorzieningen en tanks.
Inspectiemethode
Administratieve controle van de registratie, visuele controle bij bedrijfsinspectie van de voorzieningen (steekproef).
Een gesprek met de ADR- en/of veiligheidsadviseur of aandachtsfunctionaris gevaarlijke stoffen kan deel uitmaken van de inspectie.
Toelichting
REACH
Bedrijven die werken met gevaarlijke stoffen, zijn verplicht de risico's van deze stoffen in kaart te brengen op basis van hun eigenschappen, gebruik en blootstelling. Dit is vastgelegd in REACH: Registratie, Evaluatie, Autorisatie en beperkingen van Chemische stoffen. Op de website van de Nederlandse Arbeidsinspectie vind je een dossier over REACH.
Veelgestelde vragen
Bij het opslaan van gevaarlijke stoffen moet er onder anderen met het volgende rekening gehouden worden:
- Er zijn limieten aan de hoeveelheid gevaarlijke stoffen die in één ruimte mogen worden opgeslagen;
- Stoffen die gevaarlijke reacties kunnen veroorzaken als ze met elkaar in contact komen, moeten gescheiden worden opgeslagen. Om te voorkomen dat gevaarlijke stoffen in de bodem of het water terechtkomen moeten er lekbakken aanwezig zijn of vloeistofdichte vloeren;
- Werknemers moeten goed opgeleid zijn in het omgaan met gevaarlijke stoffen en weten wat te doen bij een incident.
De bovenstaande richtlijnen zijn afkomstig uit de PGS 15. Dit is een richtlijn die bedoeld is om de risico’s bij de opslag van verpakte gevaarlijke stoffen te minimaliseren. MPZ heeft hiervoor speciaal voor zorgorganisaties een toegankelijke handleiding opgesteld die de kern van de PGS15 beschrijft: Handleiding 'Opslag gevaarlijke stoffen' voor care instellingen, update 2025, MPZ.
We raden aan je deze eerst te lezen vóór je te verdiepen in de volledige PGS 15.
Nee, dat betekent meestal niet dat er helemaal géén stopcontacten of vaste elektrische installaties aanwezig mogen zijn in een opslagruimte. Het voorschrift gaat vooral over apparatuur die wordt opgeslagen als “goed” of “koopmansgoed”, niet over de gebouwinstallatie zelf.
De formulering “elektrische componenten en apparaten moeten spanningsvrij worden opgeslagen” komt voor bij de combinatieopslag van gevaarlijke stoffen met aanverwante stoffen/koopmansgoederen.
In de praktijk wordt dit doorgaans zo uitgelegd:
- opgeslagen apparaten (bijvoorbeeld machines, accupacks, voedingen, elektronica, gereedschap) mogen niet onder spanning staan;
- batterijen/accu’s mogen niet actief geladen worden in de opslag;
- apparaten mogen niet “aan” staan of standby draaien;
- de vaste elektrische installatie van de opslagruimte zelf mag er gewoon zijn, mits die voldoet aan de eisen (NEN 1010 / eventueel ATEX indien van toepassing).
Dus:
- een normaal stopcontact voor inspectie of schoonmaak is meestal geen probleem;
- permanent gebruik van stekkerapparatuur ín de opslagruimte kan wel discussie geven bij inspectie of bevoegd gezag;
- opladen van accu’s of gebruik van warmte producerende apparatuur in een opslagruimte is in verband met brandveilig ongewenst.
De mate van risico hangt mede af van het type stoffen dat opgeslagen wordt (brandbaar, explosiegevaarlijk, corrosief).
Werkgroep Gevaarlijke stoffen
Werkgroep rond de Gevaarlijke stoffen applicatie (GSA): de databank met informatie hoe om te gaan met gevaarlijke stoffen. Van handelen…
Meer over deze werkgroepGevaarlijke stoffen applicatie (GSA)
Blijf in control, zowel praktisch als administratief, als het gaat om veilig omgaan met gevaarlijke producten.
E-learning Gevaarlijke stoffen
Toets je kennis aan de hand van (één van) de tien toetsen. Sluit bij minimaal 80% correct beantwoorde vragen iedere toets af met een persoonlijk certificaat.
Begrippenlijst
Een gevaarlijke stof is een stof die door zijn intrinsieke eigenschappen of de omstandigheden waaronder deze voorkomt, gevaar, schade of ernstige hinder kan veroorzaken voor mens, dier of milieu. Deze stoffen kunnen in verschillende vormen voorkomen, zoals vloeistoffen, gassen, poeders of vaste stoffen, en zijn vooral te herkennen aan de CLP-informatie Gevarenpictogrammen, signaalwoorden, gevarenaanduidingen (H-zinnen) en voorzorgsmaatregelen (P-zinnen). Deze informatie helpt gebruikers om de risico’s van chemische stoffen te begrijpen en passende maatregelen te nemen om deze risico’s te beheersen.
De Publicatiereeks Gevaarlijke Stoffen (PGS) is een serie richtlijnen over de veilige opslag van gevaarlijke stoffen en bijbehorende activiteiten in Nederland. De PGS15 is een vrij taai document dat op veel (kleine) zorginstellingen maar beperkt van toepassing is. MPZ heeft voor deze zorginstellingen een handleiding geschreven die de kern van de PGS15 beschrijft: Handleiding 'Opslag gevaarlijke stoffen' voor care instellingen, 2018, MPZ. We raden aan deze te lezen vóórdat u probeert de PGS15 te doorploegen.
Een andere vraag over deze eis?
Vragenuurtje Milieuthermometer Zorg versie 7.0
online
Milieuthermometer Zorg
Staat je vraag niet bij de veelgestelde vragen over de Milieuthermometer Zorg? Stel je vraag dan in het online vragenuurtje.
Handige links en documenten
We hebben alle relevante links en documenten overzichtelijk bij elkaar gezet.