Laatst gewijzigd:
Eis 2.2. Voldoen aan energiewetgeving
Het doel
Energiebesparing en opwekking duurzame energie
De eis
De organisatie voldoet aan wetten gericht op energiebesparing en opwekken duurzame energie. Energiemaatregelen voortkomend uit wetgeving staan in:
- Erkende maatregelenlijst energiebesparing
- Informatieplicht
- voor ziekenhuizen: onderzoeksplicht*
- Energy Performance Building Directive (EPBD): waaronder
a. EED plicht;
b. Airconditioningsysteemkeuring;**
c. Verwarmingssysteemkeuring.**
EPBD- keuring van de verwarming- of koelinstallaties (4b en 4c) is niet verplicht als het gebouw beschikt over een gebouwautomatisering- en controlesysteem (GACS) dat aantoonbaar voldoet aan de wet.
De organisatie heeft de aanbeveling uit keuringsrapporten klimaatinstallaties conform eisen EPBD opgevolgd of ingepland voor uitvoering binnen één jaar.
Als de airconditioningsinstallatie ouder is dan 10 jaar en een technisch rapport niet te achterhalen is, volstaat een vervanging of onderhoudsplan waarbij de airconditioning minimaal twee energieniveaus verbetert, waarbij dit technisch en financieel haalbaar is. Dit is onderbouwd met een verklaring. Tenzij de installatie al aantoonbaar aan EEECA Eurovent Energy Efficiency Class A voldoet.
Inspectiemethode
Administratieve controle keuringsrapport airconditioningsystemen van maximaal 5 jaar oud en keuringsrapport verwarmingssystemen van maximaal 4 jaar oud, technisch dossier.
De keuring dient te zijn uitgevoerd door een deskundige met het diploma 'EPBD-A of EPBD-B airconditioningssystemen'.
Indien bij initiële keuring een opdracht als bewijsmiddel is ingediend, of een uitvoeringsplan aanbevelingen, dan moet bij de volgende controle dit plan uitgevoerd zijn om aan de eis te voldoen.
Toelichting
In Overzicht wet- en regelgeving, MPZ, 2024 staat een overzicht van alle wetgeving voor langdurige zorgorganisaties. Op de website van EVZ staat alle informatie over wetgeving voor vastgoed voor cure en care, veelal uitgebreider dan in voorgaand overzicht. Bekijk ook de Wetchecker energiebesparing van RVO. Hiermee check je welke verplichtingen er voor jouw organisatie of gebouw zijn.
* Sub-eis 3: voor ziekenhuizen: onderzoeksplicht
De Onderzoeksplicht geldt voor bedrijfslocaties:
- waarvoor het Rijk de milieuregels bepaalt, én
- met een jaarlijks energiegebruik van 10 miljoen kWh elektriciteit of 170.000 m3 aardgas (equivalent).
Op de webpagina Onderzoeksplicht energiebesparing van RVO vind je de sjablonen die je kunt gebruiken voor het uitvoeren en indienen van de Onderzoeksplicht.
De Onderzoeksplicht vervalt voor ziekenhuizen zeer waarschijnlijk in de nieuwe ronde in 2027.
** Sub-eis 4b en 4c: airco- en verwarminssysteemkeuring
Deze keuringsplicht is per 29 mei 2026 vervallen.
Harmonisering van wetgeving
Er zijn meerdere wetten voor energiebesparing en het verduurzamen van vastgoed. Dat is niet altijd handig, want er is overlap en de administratieve last is daardoor hoog. MPZ pleit daarom bij overheden voor harmonisering via de CO2-routekaart. Zodra MPZ meer weet over de nieuwe plannen op gebied van wetgeving, delen we dit via de nieuwsbrief en deze website.
Veelgestelde vragen
Volgens de herziene EED-richtlijn moeten organisaties met een energiegebruik > 85 TJ per jaar een energiemanagementsysteem invoeren.
De Milieuthermometer Zorg is hiervoor (nog) geen alternatief. De Milieuthermometer Zorg dekt een deel van het energiemanagementsysteem, maar niet alles. MPZ zoekt uit hoe dat voor ziekenhuizen en enkele grote care organisaties te combineren is met de Milieuthermometer Zorg zonder te veel extra kosten.
Houd de EVZ-pagina over GACS in de gaten. De MTZ-certificering volgt de invulling en planning van de overheid. Auditoren zullen deze eis gaan beoordelen vanaf het moment dat de wettelijke eisen helder zijn. Zij zullen daarbij rekening houden met een redelijke implementatietijd.
Als de organisatie kan laten zien dat ze voorheen aan de EED voldeed en in bezit is van een geaccordeerde CO2-routekaart (eis 11.1 Portefeuilleroutekaart CO2-reductie vastgoed), dan voldoet dit voor certificering van de Milieuthermometer Zorg.
In eis 2.1 staat 'Als de organisatie niet voldoet aan wettelijke eisen, voldoet een door het Bevoegd Gezag goedgekeurd Plan van Aanpak om op termijn te voldoen aan wetgeving.' Voor GACS is de omgevingsdienst bevoegd gezag. De ervaring (zomer 2025) is dat meerdere omgevingsdiensten nog niet bekend zijn met GACS. MPZ verwacht dat dat komende tijd zal veranderen.
Een GACS kan de installaties bijsturen, een EBS (zoals verplicht vanuit de Erkende Maatregelen) kan dat niet. Een GACS is dus uitgebreider dan een EBS. Lees op de website van EVZ over het GACS en klik door naar praktijkvoorbeelden, webinars en presenttaies over dit thema.
GACS is voor de meeste woon (zorg)gebouwen niet verplicht. Er zijn drie methodes om de functie van een gebouw aan te tonen (Bouwvergunning, Gebruiksmelding, NEN 2580). Lees de toelichting op de EVZ-website.
De eerste tranche van de EPBD IV is per 29 mei 2026 in werking getreden als opvolger van de EPBD III en daarmee is de wettelijke keuring op airco's en verwarmingsinstallaties vervallen. De auditoren voor deze keuring worden omgeschoold naar GACS-auditoren. Het product 'EPBD III keuring van installaties' gaat op korte termijn geheel uit de markt.
Hierop anticiperend maakt dat deze eis niet meer als verplichte eis voor de beoordeling van de Milieuthermometer Zorg gesteld kan worden. De auditoren zijn daarvan op de hoogte.
De wetgeving voor GACS (zie eis 2.1) komt hiervoor in de plaats.
Begrippenlijst
| De EED-auditplicht geeft een gedetailleerd overzicht van alle energiestromen binnen de onderneming. Ook geeft de audit inzicht in de mogelijke besparingsmaatregelen en de te verwachten effecten daarvan. Het gaat hier onder andere om het energiegebruik van gebouwen, installaties, industriële processen en het zakelijk vervoer. |
| De Eurovent Energy Efficiency Class A is een classificatie binnen het Eurovent Certita Certification-programma, dat zich richt op de energie-efficiëntie en prestaties van HVAC-producten (Heating, Ventilation, and Air Conditioning). Het biedt een gestandaardiseerde en onafhankelijke beoordeling van de energieprestaties van producten, zoals airconditioners, ventilatoren en luchtbehandelingssystemen. |
| Dit is een lijst met energiebesparingsmaatregelen. Het bedrijf dat deze maatregelen toepast voldoet aan de wettelijke plicht om energie te besparen. Deze verplichting geldt voor bedrijven die jaarlijks meer dan 50.000 kWh of meer dan 25.000 m3 aardgasequivalent verbruiken. |
| Locaties met een energieverbruik hoger dan 50.000 kWh of 25.000 m3 aardgas per jaar zijn energiebesparingsplichtig. Heeft een gebouw de energiebesparingsplicht? Dan moet je daar eens in de vier jaar over rapporteren, beter bekend als de Informatieplicht. De Informatieplicht voor gebouwgebonden maatregelen geldt vanaf 2024 voor de eigenaar van het gebouw. |
Een andere vraag over deze eis?
Vragenuurtje Milieuthermometer Zorg versie 7.0
online
Milieuthermometer Zorg
Staat je vraag niet bij de veelgestelde vragen over de Milieuthermometer Zorg? Stel je vraag dan in het online vragenuurtje.
Handige links en documenten
We hebben alle relevante links en documenten overzichtelijk bij elkaar gezet.